คดีเช็ค (เช็คเด้ง)
เช็คเด้งเป็นได้ทั้งคดีอาญาและแพ่ง แต่หน้าต่างเวลาแคบมาก ร้องทุกข์ภายใน 3 เดือน ฟ้องแพ่งตามเช็คภายใน 1 ปี
พลังของคดีเช็คอยู่ที่โทษอาญาซึ่งกดดันให้ลูกหนี้หาเงินมาชำระ เพราะกฎหมายกำหนดให้คดีเลิกกันเมื่อใช้เงินครบ แต่พลังนี้จะหายไปทันทีหากปล่อยเกิน 3 เดือน หรือเช็คนั้นเข้าข้อยกเว้นที่ไม่เป็นความผิด
เราดูแลทั้งผู้ทรงเช็คที่ต้องการเงิน และผู้สั่งจ่ายที่ถูกดำเนินคดีโดยไม่เข้าองค์ประกอบความผิด
ข้อพิพาทนี้คืออะไร และมักเกิดจากอะไร
เช็คที่นำเข้าบัญชีแล้วถูกธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน มักเกิดจากลูกหนี้ออกเช็คลงวันที่ล่วงหน้าชำระค่าสินค้า ค่าจ้าง หรือเงินกู้ โดยหวังหมุนเงินมาเข้าบัญชีให้ทัน แล้วทำไม่ได้ หรือจงใจสั่งธนาคารระงับการจ่าย
เอกสารและพยานหลักฐานเบื้องต้นที่ควรเตรียม
- ตัวเช็คฉบับจริงทุกฉบับ
- ใบคืนเช็คจากธนาคารระบุเหตุผลปฏิเสธ
- หลักฐานมูลหนี้ เช่น สัญญา ใบส่งของ ใบแจ้งหนี้
- หนังสือทวงถามหลังเช็คเด้ง
- ชื่อ-ที่อยู่ผู้สั่งจ่ายตามทะเบียน
เราช่วยอะไรคุณได้
เกร็ดกฎหมายที่ควรรู้
ออกเช็คชำระหนี้ที่มีอยู่จริงและบังคับได้ตามกฎหมาย โดยเจตนาไม่ให้มีการใช้เงิน หรือออกโดยรู้ว่าไม่มีเงินพอจ่าย เมื่อธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน ผู้ออกมีความผิด โทษปรับไม่เกิน 60,000 บาท หรือจำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือทั้งจำทั้งปรับ
ถ้าผู้กระทำผิดใช้เงินตามเช็คครบถ้วน หรือหนี้นั้นสิ้นผลผูกพันก่อนศาลมีคำพิพากษาถึงที่สุด ให้ถือว่าคดีเลิกกัน กลไกที่ทำให้คดีเช็คเป็นเครื่องมือเรียกชำระหนี้ที่ทรงพลัง
คดีเช็คเป็นความผิดอันยอมความได้ ต้องร้องทุกข์ภายใน 3 เดือนนับแต่วันที่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน (วันที่รู้เรื่องความผิด)
สิทธิฟ้องผู้สั่งจ่ายเช็คในทางแพ่ง (ตามมูลตั๋วเงิน) มีอายุความ 1 ปีนับแต่วันที่เช็คถึงกำหนด แต่มูลหนี้เดิมยังฟ้องได้ตามอายุความของหนี้นั้นเอง
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 211/2523 เช็คที่ออกเพื่อเป็นประกันเงินกู้ มิใช่ออกเพื่อชำระหนี้ แม้เช็คถึงกำหนดและธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน ผู้ออกเช็คก็ไม่มีความผิดตามกฎหมายว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค
อายุความและกำหนดเวลาที่ห้ามพลาด
- 3 เดือนร้องทุกข์คดีเช็คอาญา นับแต่วันธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน
- 1 ปีฟ้องแพ่งผู้สั่งจ่ายตามมูลตั๋วเงิน นับแต่วันเช็คถึงกำหนด
- ตามมูลหนี้มูลหนี้เดิม (กู้ ซื้อขาย ฯลฯ) ฟ้องได้ตามอายุความของหนี้นั้น เช่น 2 ปี 5 ปี หรือ 10 ปี
ข้อมูลข้างต้นเป็นการสรุปหลักกฎหมายโดยย่อเพื่อความรู้ทั่วไป มิใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะกรณี ตัวบทกฎหมายอาจมีการแก้ไขเพิ่มเติม และการปรับใช้ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงแต่ละเรื่อง โปรดตรวจสอบกฎหมายฉบับปัจจุบันหรือปรึกษาทนายความก่อนดำเนินการใด ๆ